Üretim alanlarının plansız şekilde genişletilmesi yerine mevcut bahçelerde verimliliğin artırılmasına odaklanılması gerektiğini vurgulayan Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Genç; küresel iklim değişikliği, kuraklık, don ve kahverengi kokarca gibi faktörlerin üretim miktarı ve ürün kalitesi üzerindeki etkilerinin giderek arttığına dikkat çekti.
“Sektörün en önemli sorunlarından biri kalite”
Yeni sezona ilişkin beklentilerini de paylaşan Başkan Genç, bu yıl üretimin geçen sezona göre daha iyi olmasının beklendiğini ancak Türkiye’nin gerçek üretim potansiyelinin hâlâ altında bulunduğunu söyledi.
Fındık sektöründe üretim miktarı ve fiyat kadar ürün kalitesinin de kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Mustafa Genç, özellikle kahverengi kokarca nedeniyle bazı üretim bölgelerinde kalite sorunlarının görüldüğünü belirtti. Ordu, Samsun, Düzce ve Sakarya başta olmak üzere üretim bölgelerinden gelen bilgilerin yakından takip edildiğini ifade eden Genç, kahverengi kokarcayla mücadelenin belirli bölgelerle sınırlı kalmadan, üretim alanlarının tamamını kapsayan etkin ve sürdürülebilir bir anlayışla yürütülmesi gerektiğini söyledi.
TMO’nun piyasadaki rolüne dikkat çekti
Toprak Mahsulleri Ofisi’nin piyasanın dengelenmesindeki rolüne de değinen Başkan Genç, hububat sezonunda yaşanan gelişmeleri örnek göstererek kamu alımları ve finansman gücünün piyasanın sağlıklı işlemesinde önemli bir araç olabildiğini ifade etti.
Fındığın ihracata dayalı yapısının hububattan farklı olduğuna dikkat çeken Genç, uygulanacak politikaların sektörün kendine özgü koşulları dikkate alınarak oluşturulması gerektiğini belirtti.
Başkan Genç, fındık sektörünün sürdürülebilirliği için üretim maliyetlerinin düşürülmesi, mevcut bahçelerde verimliliğin yükseltilmesi, kalite kayıplarının önlenmesi, kahverengi kokarcayla etkin mücadele edilmesi ve piyasa istikrarını sağlayacak politikaların geliştirilmesinin birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı.
“İhracat pazarlarımızı korumalıyız”
İhracat ve fındıklı mamuller pazarındaki gelişmelere de değinen Başkan Genç, özellikle Avrupa pazarında üreticilerin maliyetlerini uzun vadeli planladıklarını ve düşük enflasyon ortamında yüksek maliyet artışlarının nihai ürün fiyatlarına aynı oranda yansıtılmasının kolay olmadığını söyledi.
Yüksek maliyetlerin fındık kullanan sanayicilerin ürün tercihlerini ve kullanım miktarlarını etkileyebileceğine işaret eden Mustafa Genç, kaybedilen pazarların yeniden kazanılmasının kolay olmadığını belirtti. Türk fındığının uluslararası pazardaki rekabet gücünün korunması gerektiğinin altını çizen Başkan Genç; kalite, kahverengi kokarcayla mücadele, TMO’nun alım politikası, üreticinin finansman ihtiyacı ve ihracat pazarlarının korunmasının yeni sezonun temel gündem başlıkları olacağını ifade etti.
Şili’nin fındık sektöründeki gelişimi ele alındı
Sakarya Ticaret Borsası Genel Sekreteri Emin Cenk ise son yıllarda fındık üretiminde önemli bir gelişim gösteren Şili fındık sektörüne ilişkin bir sunum gerçekleştirdi.
Şili’nin kısa sürede dünya fındık sektöründe dikkat çeken üretici ülkelerden biri haline geldiğini belirten Cenk, bu gelişimin arkasında planlı ve modern bir üretim modelinin bulunduğunu ifade etti. Şili örneğinin yalnızca üretim miktarının artırılmasının yeterli olmadığını gösterdiğini belirten Cenk; verimlilik, kalite, teknoloji, sanayi entegrasyonu ve pazar odaklı planlamanın birlikte ele alınmasının önemine dikkat çekti.
Üreticilerimizi teknolojiyle buluşturmalıyız
Sakarya Ticaret Borsası 5. Meslek Komitesi Başkanı Lokman İçöz de fındık üretiminde modern üretim tekniklerinin yaygınlaştırılması, bilinçli ilaçlama ve üretim maliyetlerinin düşürülmesine yönelik değerlendirmelerde bulundu.
Çiftçilerin teknik imkânlardan ve modern ekipmanlardan daha fazla yararlanmasının önemine dikkat çeken İçöz, özellikle fındık bahçelerinde kullanılan ilaçların doğru yöntemlerle uygulanması, bilinçli ilaçlamanın yaygınlaştırılması ve gereksiz ilaç kullanımının önüne geçilmesi gerektiğini ifade etti.
Üreticilerin teknik açıdan desteklenmesinin ve teknolojiyle daha fazla buluşturulmasının sektör açısından önemli olduğunu belirten İçöz, modern ve yenilikçi üretim yöntemlerinin yaygınlaştırılmasının üretim maliyetlerinin düşürülmesine de katkı sağlayacağını söyledi.
Tarım İl Müdürlüğü yetkilileri tarafından fındıkta rekolte tahmin çalışmalarına ilişkin bilgi verildi.
Bitkisel Üretim Şube Müdürü İsa Altay ve Uzmqn Selda Kayalak Balık tarafından gerçekleştirilen sunumda; rekolte tahmininde kullanılan yöntem ve hesaplama kriterleri, arazi ve bahçe seçimleri, çotanak sayımları, üretim alanlarının değerlendirilmesi ve saha çalışmalarının yürütülme süreci anlatıldı. Ayrıca iklim koşulları, hastalık ve zararlılar ile ürünün gelişim durumunun rekolte üzerindeki etkileri değerlendirildi.
2026 yılı Sakarya fındık rekolte tahmin çalışmalarının İl Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinasyonunda ilgili kurum ve sektör temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirildiği belirtilirken, çalışmalar sonucunda Sakarya genelindeki 784 bin 790 dekar fındık üretim alanında 89 bin 261 ton üretim gerçekleşeceğinin tahmin edildiği açıklandı.
Yetkililer, 2026 yılında verim ve kalitenin bir önceki yıla göre daha yüksek olmasının beklendiğini ancak 2025 yılında yaşanan kuraklığın etkilerinin 2026 yılına da yansıdığını belirtti. Bu nedenle Sakarya’daki fındık üretiminin ortalamasının altında gerçekleşmesinin öngörüldüğünü aktardı.
Toplantı, 5. Meslek Komitesi üyelerinin sektörün mevcut durumu, yeni sezon beklentileri ve çözüm önerilerine ilişkin görüş ve değerlendirmelerinin alınmasıyla sona erdi.