İSTANBUL (AA) - İLKE Vakfı Toplumsal Düşünce ve Araştırmalar Merkezince (TODAM) düzenlenen "Türkiye'de Hukuk Sisteminin Güncel Tablosu: Hukuk İzleme Raporları Ne Söylüyor?" başlıklı etkinlikte "Hukuk İzleme Raporu 2024" incelendi.
Vakfın Üsküdar'daki merkezinde gerçekleştirilen etkinlikte TODAM tarafından hazırlanan "Hukuk İzleme Raporu 2024" raporu İLKE Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Sait Öner ve Sakarya Üniversitesi Arş. Gör. Talha Erdoğmuş tarafından değerlendirildi.
Ahmet Sait Öner, 2024'te davaların ortalama 333 günde tamamlandığını belirterek, "Toplam dosya sayısı artarken, hukuk mahkemelerinde ortalama görülme gün süresinde bir azalma ve dosya temizleme oranında artış gözlemlenmiştir. Ancak bölge adliye mahkemeleri ve Yargıtay'da görülme gün sürelerinde artış olduğu, bunun ilk derece mahkemelerindeki düzenlemelere rağmen kanun yollarında uzama yaşandığını göstermektedir." ifadelerini kullandı.
Öner, sulh hukuk mahkemelerinde özellikle kira ve tahliye davaları sebebiyle dava sayılarında ciddi artışlar yaşandığına dikkati çekerek, aile mahkemelerinde de dava görülme sürelerinin düşmesinin önemine değindi.
Hakim sayısının 2024'te 10 bin 639 olduğunu aktaran Öner, en çok görülen suçların mal varlığına, vücut dokunulmazlığına, hürriyete ve şerefe karşı işlenenler olduğunu kaydetti.
Öner, cezaevleri kapasitesinin 128 bin kişi fazla olduğunu vurgulayarak, "Suça sürüklenen çocukların ceza mahkemeleri dosya oranında düşüş yaşanmıştır. Ancak hırsızlık ve uyuşturucu suçlarında artış gözlemlenmiştir." dedi.
Talha Erdoğmuş ise raporun Türkiye'deki tüm hukuki sorunları yansıtmak gibi büyük bir iddiası olmadığına vurgu yaparak, "Amacımız, ölçülebilir, izlenebilir ve istikrarlı şekilde takip edilebilir nitelikteki verilerden yola çıkarak hukuk alanının temel görünümünü ortaya koymak. Rapor, bir hafıza oluşumuna vesile oluyor, yapısal işleyişin analizini, kriz ve sorunların tespitini sağlıyor ve kamusal tartışmalara zemin oluşturarak politika üretimine katkı sunuyor." değerlendirmesinde bulundu.
TODAM tarafından 2019 yılından bu yana düzenli olarak yayımlanan "Hukuk İzleme Raporları", adli istatistikleri temel alarak Türkiye hukuk sistemine dair karşılaştırmalı ve uzun soluklu bir perspektif sunuyor.
Sadece hukukun kural boyutunu değil, uygulamadaki pratikleri ve yapısal eğilimleri de görünür kılmayı amaçlayan raporlar, alanın röntgenini çeken önemli bir kaynak niteliği taşıyor.
