Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi (SUBÜ) Ziraat Fakültesi’nde tarımsal verimliliği arttırmaya yönelik bir araştırma hayata geçiriliyor. Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ferzat Turan yürütücülüğünde hazırlanan ‘Ayçiçeğinde (Helianthus annuus L.) Anter Kültürüyle Doubled Haploid Hat Geliştirilmesi’ başlıklı proje, TÜBİTAK 1002-A Hızlı Destek Modülü kapsamında kabul edildi. Projenin araştırma ekibinde bursiyer olarak bir yüksek lisans öğrencisi de görev alacak.
Islah çalışmalarında 8 yıllık süre kısaltılacak
Projenin temel odak noktası, ayçiçeğinde yeni nesil ıslah çalışmalarına yönelik klasik yöntemlerde 7–8 yılı bulabilen ‘saf hat’ geliştirme süresini optimize etmek olarak belirlendi. Projede, Doubled Haploid (DH) tekniği kullanılarak zamandan büyük oranda tasarruf sağlanması ve ıslah programlarının etkinliğinin arttırılması amaçlanıyor. Araştırma kapsamında; embriyogenez potansiyeli en yüksek evredeki mikrosporları içeren çiçek tomurcukları belirlenecek ve düşük sıcaklık ön işlemleriyle embriyo gelişimini destekleyen fizyolojik koşullar optimize edilecek.
Yüksek verimli ve dayanıklı genotipler
Proje sonucunda elde edilecek homozigot saf hatların, gelecekteki ıslah çalışmalarında temel materyal olarak kullanılması planlanıyor. Geliştirilecek hatların şu özelliklere sahip olması hedefleniyor:
- Yüksek Verim Potansiyeli: Tarımsal çıktının maksimize edilmesi.
- Hastalık Direnci: Bitki sağlığını koruyan genetik altyapı.
- Çevresel Stres Toleransı: Değişen iklim koşullarına dayanıklılık.
- Ebeveyn Materyal: Hibrit ayçiçeği ıslah programlarında kullanılabilirlik.
Tarımsal üretimde sürdürülebilir katkı
Yürütülecek araştırma ile Türkiye’de ayçiçeği ıslahına yönelik biyoteknolojik yöntemlerin geliştirilmesine katkı sağlanması bekleniyor. Projenin çıktılarının, tarımsal üretimde sürdürülebilir verim artışına destek sunarken; yerli ve milli ıslah programlarının teknolojik kapasitesini de güçlendirmesi hedefleniyor.
